Πέμπτη, 29 Δεκεμβρίου 2011

Ιατρικός Φάκελος Ασθενούς


 



 
Ιατρικός Φάκελος Ασθενούς
Εργασία στη Πληροφορική Υγείας             Α’ Εξαμήνου



Δ. Νίκος
Κ. Χρήστος
Π. Κατερίνα
Σ. Ξανθή





29/12/2011



















Εισαγωγή


Ο χώρος της Υγείας είναι ένας καθαρά δυναμικός χώρος. Η δυναμική αυτή έχει μεταφερθεί στην ιατρική επιστήμη, η οποία διαρκώς εξελίσσεται και προσαρμόζεται στις ανάγκες της κοινωνίας. Η έρευνα και η μελέτη, σε συνδυασμό με την εξέλιξη της τεχνολογίας, έχουν οδηγήσει την ιατρική επιστήμη σε τέτοιο στάδιο ανάπτυξης ώστε να μιλάμε σήμερα για καθοριστική επίδραση αυτής στην εξέλιξη του ανθρώπου. Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία που αποτελούν οδηγό της εξέλιξης αυτής είναι η καταγραφή γεγονότων και, στη συνέχεια, η ανάλυση αυτών, για να εξαχθούν συμπεράσματα που θα βοηθήσουν στην περαιτέρω βελτίωση των συνθηκών υγείας και περίθαλψης. Ωστόσο, η καταγραφή των διαφόρων περιστατικών είναι μια διαδικασία η οποία δεν πρέπει να γίνεται συνολικά για ένα πληθυσμό, αλλά μεμονωμένα για κάθε ένα μέρος του πληθυσμού αυτού. Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι η καταγραφή αυτή θα πρέπει να έχει δυναμικό χαρακτήρα και διάρκεια. Έτσι μόνο μπορούν να εξαχθούν σωστά συμπεράσματα και να δοθούν οι ανάλογες λύσεις στα ιατρικά προβλήματα που παρουσιάζονται. Είναι, δηλαδή, απαραίτητη για τον καθένα από εμάς η ανάγκη δημιουργίας ιατρικού φακέλου προσαρμοσμένου στις συνθήκες εξέλιξης της κοινωνίας, με μοναδικό σκοπό την ποιότητα της υγείας, σε συλλογικό αλλά και σε ατομικό επίπεδο.


>> Κίνητρο


Είναι γενικά αποδεκτό ότι ο όγκος της πληροφορίας που σχετίζεται με την ιατρική περίθαλψη του ασθενή έχει αυξηθεί πάρα πολύ τα τελευταία χρόνια. Αυτό οφείλεται επί το πλείστον στην ενσωμάτωση μεγάλου αριθμού εργαστηριακών και παραϊατρικών εξετάσεων στα αρχεία των ασθενών. Επιπρόσθετα, τα καθήκοντα των ιατρών και νοσηλευτών αυξάνονται συνεχώς και η ανάγκη για ασφαλή αρχεία ασθενών γίνεται περισσότερο επιτακτική.

Οι κλασσικοί φάκελοι ασθενών που βασίζονται στη καταγραφή των δεδομένων του ασθενή σε χαρτί αδυνατούν να συγκρατούν το μεγάλο όγκο πληροφοριών με αποτέλεσμα ο φάκελος να γίνεται ογκώδης, να χάνονται δεδομένα και γενικά να μην υπάρχει μια χρονική συσχέτιση των διαφόρων εξετάσεων με το ιστορικό και τις κλινικές εξετάσεις του ασθενή. Έτσι προκύπτει η ανάγκη να δημιουργηθεί ένας ηλεκτρονικός φάκελος ασθενή, όπου θα περιλαμβάνει συγκεντρωμένες όλες τις πληροφορίες της ιατρικής αναφοράς με αποτελεσματικό τρόπο και θα εκμεταλλεύεται τις δυνατότητες των νέων τεχνολογιών με σκοπό την παροχή καλύτερης και ποιοτικότερης ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης στον ασθενή.


Με τη ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας της πληροφορίας τις τελευταίες δεκαετίες, ειδικότερα των τεχνολογιών για την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, έχει συζητηθεί, προταθεί και αναπτυχθεί ένα σύνολο διαφορετικών μοντέλων ηλεκτρονικού φακέλου ασθενή.

Μερικά ιδρύματα και χώρες προγραμματίζουν την περίοδο αυτή την εισαγωγή ενός ηλεκτρονικού αρχείου υγείας σε εθνικό επίπεδο, ενώ άλλες έχουν εφαρμόσει πραγματικά κάποια μορφή του.

Εντούτοις, υπάρχει ποικιλομορφία ως προς τον τύπος, τη δομή και την υλοποίηση των ηλεκτρονικών αρχείων υγείας. Κάθε χώρα έχει διαφορετική αντίληψη και προσέγγιση σε αυτό το θέμα και μπορεί να διαφέρει από κάποια άλλη χώρα ως προς το τι ανάπτυξε και τι θα αναπτύξει.

 Σε μερικές περιπτώσεις μπορεί να είναι ένας φάκελος διαθέσιμος ευρέως σε διάφορα ιδρύματα και σε άλλες μπορεί να αποτελεί ένα περιορισμένο σύστημα το οποίο να είναι διαθέσιμο μόνο εντός μιας κοινότητας ή μέσα σε μια συγκεκριμένη μονάδα ή τμήμα.

 Αν και σε πολλά ιδρύματα και χώρες ανά το παγκόσμιο έγιναν κάποιες προσπάθειες ανάπτυξης και εφαρμογής ενός τέτοιου συστήματος, μέχρι
σήμερα πολλά από αυτά δεν έχουν εισαγάγει επιτυχώς ένα ηλεκτρονικό ιατρικό φάκελο λόγω διάφορων σημαντικών προβλημάτων ανάμεσα στα οποία κυρίαρχο ρόλο διαδραματίζουν η έλλειψη επαρκούς νομοθεσίας, χρηματοδότησης, ασφάλειας των δεδομένων καθώς και κοινωνικών και ηθικών αντιδράσεων.

Δεδομένα Υγείας

Τα δεδομένα υγείας είναι τα δεδομένα τα οποία συνδέονται με τη διάγνωση και τι άλλες διαδικασίες που ακολουθούνται κατά τη διάρκεια της περίθαλψης ενός ασθενή και γενικότερα είναι τα δεδομένα τα οποία αφορούν τη φυσική και ψυχική υγεία ενός ασθενή τόσο στο παρελθόν όσο στο παρόν και στο μέλλον. Ειδικότερα για ένα ασθενή, αυτά είναι τα προσωπικά στοιχεία, τα εργαστηριακά αποτελέσματα, οι ιατρικές εντολές, τα δεδομένα υγειονομικής φροντίδας, τα αρχεία εικόνων και τα διαχειριστικά δεδομένα. Τα στοιχεία του ιατρικού φακέλου εξαρτώνται άμεσα από την ειδικότητα του Ιατρού.

 Ένας ιατρός κατά τη διαδικασία της εξέτασης και ακολούθως της διάγνωσης και περίθαλψης μιας ασθένειας, ανατρέχει σε πληροφορίες που βρίσκονται στον ιατρικό φάκελο ενός συγκεκριμένου ασθενή που μπορεί να είναι το προηγούμενο ιστορικό, διάφορες αλλεργίες, εργαστηριακές εξετάσεις κτλ. Επομένως, η αποδοτική διαχείριση των πληροφοριών που χαρακτηρίζουν ένα ασθενή, μπορούν να υποστηρίξουν και να βελτιώσουν την ποιότητα των υγειονομικών υπηρεσιών που προσφέρονται στον ασθενή.
Οι βασικές κατηγορίες δεδομένων υγείας , είναι οι πιο κάτω:
Δημογραφικά δεδομένα: Περιλαμβάνουν τα δεδομένα τα οποία δεν είναι ιατρικής φύσης αλλά δεδομένα για ταυτοποίηση του ασθενή, έτσι ώστε να διακρίνεται ο ένας ασθενής από τον άλλον.
Κοινωνικοοικονομικά δεδομένα: Περιλαμβάνουν τα δεδομένα τα οποία αποτελούν ένα υποσύνολο των προσωπικών δεδομένων και δίνουν ενδείξεις στους παροχείς ιατρικής περίθαλψης για τυχόν προβλήματα που θα συναντήσουν σχετικά με την υγεία του ασθενή καθώς και ενδείξεις για το σχεδιασμό της υγειονομικής φροντίδας του .
Οικονομικά δεδομένα: Περιλαμβάνουν τα δεδομένα τα οποία αφορούν πληροφορίες τιμολόγησης των υπηρεσιών και τα δεδομένα αυτά μπορεί να σχετίζονται με ασφαλιστικές εταιρείες.
Κλινικά δεδομένα: Τα δεδομένα αυτά προσδιορίζουν τη διάγνωση και τη θεραπεία του ασθενή. Δίνουν ένα πλήρες ιστορικό της πορείας της υγείας του ασθενή δια μέσου του χρόνου και παρουσιάζουν:


o Κύριες ασθένειες
o Θερμοκρασία και αιματική πίεση του ασθενή.
o Εργαστηριακές εξετάσεις.
o Ακτινολογικές εξετάσεις και άλλες απεικονιστικές εξετάσεις.
o Φαρμακευτικές αγωγές.
o Διαδικασίες εγχειρήσεων.






Δημογραφικά δεδομένα
Κοινωνικοοικονομικά δεδομένα
-Ονοματεπώνυμο
- Διεύθυνση
- Ημερομηνία γέννησης
- Τηλέφωνα κατοικίας και εργασίας
- Αριθμός κοινωνικής ασφαλείας
- Έγγαμος/ έγγαμη ή άγαμος/ άγαμή
- Επάγγελμα και θέση που κατέχει
- Φορέας απασχόλησης
- Θρησκεία
- Εθνικότητα
-Προσωπικές συνήθεις (π.χ., κάπνισμα)



Ιατρικός Φάκελος

Ο όρος «ιατρικός φάκελος» είναι κατανοητός σε όλους. Το περιεχόμενο ενός ιατρικού φακέλου αφορά σε έγγραφα σχετικά με την κατάσταση της υγείας ενός ασθενούς: παραπεμπτικά εξετάσεων, καταγραφή στοιχείων νοσηλείας, αποτελέσματα απεικονιστικών και εργαστηριακών εξετάσεων, διαγνώσεις, χορήγηση αγωγών κ.λπ. Πρακτικά, ο ιατρικός φάκελος αποτελεί το μέσο επικοινωνίας ανάμεσα στο ιατρικό και παραϊατρικό προσωπικό που ασχολείται με έναν συγκεκριμένο ασθενή. Οδηγίες θεραπείας, παραπεμπτικά με ειδικές οδηγίες, καταγραφή της πορείας μίας νόσου κ.λπ. δρομολογούνται στους διαφόρους εμπλεκόμενους, που δεν έχουν την δυνατότητα της μεταξύ τους άμεσης επικοινωνίας, μέσω του ιατρικού φακέλου.

Κατά την περίοδο αντιμετώπισης του προβλήματος, ο ιατρικός φάκελος αποτελεί το σημείο αναφοράς στο οποίο ανατρέχει κάποιος για να έχει μια εικόνα της κατάστασης του ασθενούς. Οι εμπλεκόμενοι σε ένα ιατρικό περιστατικό γνωρίζουν ότι για να δουν το αποτέλεσμα μίας εξέτασης πρέπει να ανατρέξουν στον ιατρικό φάκελο του ασθενή. Ανεπίσημα, ο ιατρικός φάκελος χρησιμεύει ως «χώρος εργασίας», όπου καταγράφονται ιδέες και εντυπώσεις για το πρόβλημα ενός ασθενή, καθώς και για την πορεία της αντιμετώπισης του προβλήματος.




Με την ολοκλήρωση ενός περιστατικού,ο ιατρικός φάκελος είναι το μέρος όπου φυλάσσονται όλα τα εργαστηριακά και κλινικά δεδομένα για μελλοντική χρήση. Τα δεδομένα, μάλιστα, που έχουν καταγραφεί στον ιατρικό φάκελο μπορούν να χρησιμεύσουν για τον έλεγχο των διαδικασιών που ακολουθήθηκαν κατά τη διάρκεια της θεραπεία του ασθενή.


Επιπρόσθετα, σε περιπτώσεις ιατρικών λαθών, μπορείς να ανατρέξεις στον ιατρικό φάκελο και να ελέγξεις τις διαδικασίες που ακολουθήθηκαν κατά τη θεραπεία του ασθενή. Επίσης, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως μέσω ανταλλαγής οικονομικών στοιχείων όπως για παράδειγμα στις ασφαλιστικές εταιρείες όπου απαιτούν να μελετήσουν δεδομένα του φακέλου για να αποφασίσουν για την οικονομική κάλυψη της περίθαλψης του ασθενή.

Ο ιατρικός φάκελος ασθενή απασχολεί περισσότερους κλάδους από τον κλάδο της ιατρικής εφόσον μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο έρευνας και μελέτης. Η μορφή του και ο τρόπος με τον οποίο συντάσσεται, μπορεί να διαφέρει ανάλογα με πολλούς και μεταξύ τους διαφορετικούς παράγοντες όπως:


>Η νομοθεσία
>Τα ήθη και έθιμα των λαών
>Η πολιτική και οικονομική κατάσταση των κρατών
>Η υλική και τεχνολογική υποδομή τους
>Το επίπεδο των εμπλεκομένων στον χώρο της υγείας.
Η Ιστορία
Ο όρος Ιατρική Πληροφορική, εμφανίστηκε την ίδια περίοδο κατά την οποία συντελέστηκε και η εξάπλωση της τεχνολογίας των ηλεκτρονικών υπολογιστών. Πριν περίπου πενήντα χρόνια, όταν η Πληροφορική αποτελούσε μια καινούργια επιστήμη, κάποιες χώρες όπως είναι οι Η.Π.Α και Γαλλία, επιδείξαν μεγάλο ενδιαφέρον και άρχισαν να κάνουν τα πρώτα βήματα σχεδιασμού τόσο των υπηρεσιών υγείας όσο και ιατρικών κέντρων με στόχο την καλύτερη διαχείριση των πόρων. Στο σχεδιασμό των νέων πρακτικών στο χώρο της υγείας ζητήθηκε εμπειρογνωμοσύνη επιστημόνων που προέρχονταν από τον τομέα της Πληροφορικής. Η ανάπτυξη της ιδέας του ιατρικού φακέλου συναντιέται στην αρχαία Ελλάδα και μια πρώιμη ύπαρξή της χρονολογείται τον πέμπτο αιώνα π.Χ. , από τον Ιπποκράτη, τον πατέρα της ιατρικής. O Ιπποκράτης περιέγραφε ότι:
• Οι ιατρικοί φάκελοι θα πρέπει να αντικατοπτρίζουν την πορεία της ασθένειας με ακρίβεια
•Μέσα από τους ιατρικούς φακέλους θα πρέπει να γίνεται μια προσπάθεια αναγνώρισης και παρουσίασης όλων των πιθανών αιτιών που οδήγησαν στη εμφάνιση μιας ασθένειας.

Τα ιατρικά ιστορικά εκείνης της εποχής στην πραγματικότητα δεν περιείχαν τα σαφή αίτια μιας ασθένειας, αλλά γεγονότα που είχαν προηγηθεί της ασθένειας με χρονολογική σειρά. Οι πληροφορίες αυτές καταγράφονται με βάση την αφήγηση και τις παρατηρήσεις του ασθενή και του συγγενικού του κύκλου. Οι υπηρεσίες που πρόσφερε η Ιπποκράτεια ιατρική, στηρίζονταν στη μεγάλη αξία της εύρεση των αιτιών που θα προκαλούσαν μια ασθένεια πριν ακόμη εμφανιστεί η ασθένεια. Η αποφυγή και η πορεία που θα ακολουθούσε
για τη θεραπεία μιας ασθένειας βασιζόταν στην ακρίβεια των πληροφοριών που είχαν συλλεχθεί και καταγραφεί στο ιστορικό των ασθενών.

Μέχρι τις αρχές του 19ου αιώνα, οι ιατροί στήριζαν τις ιατρικές τους διαγνώσεις από ότι άκουγαν και έβλεπαν. Όταν ανακαλύφθηκαν τα ιατρικά όργανα και τέθηκαν στη διάθεση των ιατρών, όπως είναι για παράδειγμα το στηθοσκόπιο, δημιουργήθηκε η ανάγκη ανάπτυξης ορολογίας έτσι ώστε να εκφραστούν τα ευρήματα αυτών των οργάνων. Συνεπώς, με την ανάπτυξη της τεχνολογίας, το πεδίο του περιεχομένου του ιστορικού του ασθενή επεκτάθηκε πέρα από τις πληροφορίες που έδιναν ο ασθενής και το στενό του περιβάλλον.

Λίγο πριν το τέλος του 19ου αιώνα , στη Μινεσότα των Ηνωμένων πολιτειών, ένας χειρουργός εν ονόματι William Mayo θα έθετε τις βάσεις της δημιουργίας του ανθρωποκεντρικού ιατρικού ιστορικού. Μετά την ίδρυση του πρώτου ιδρύματος παροχής ιατρικών υπηρεσιών, υποχρέωνε κάθε ιατρό να διατηρεί ένα προσωπικό σημειωματάριο στο οποίο κρατούσε ιατρικές σημειώσεις και καταγραφές της πορείας της υγείας των ασθενών που επισκέπτονταν την κλινική. Το σημειωματάριο αυτό ακολουθούσε, όπως και στην περίπτωση του Ιπποκράτη, μια χρονολογική εξιστόρηση του συνόλου των συναντήσεων του ασθενή.

 Το πρόβλημα με αυτή τη προσέγγιση ήταν ότι οι πληροφορίες σχετικά με διαδοχικές επισκέψεις ενός ασθενή στο χώρο του νοσοκομείου, βρίσκονταν διασκορπισμένες στο σημειωματάριο. Έτσι η κατάτμηση των πληροφοριών ενός ασθενή σε διαφορετικά τμήματα ενός σημειωματάριου, οδηγούσε σε προβλήματα όταν ένας ιατρός επιθυμούσε να γνωρίζει το συνολικό ιστορικό ενός ασθενή.


Σε αυτό το γεγονός συνέτεινε η μεγάλη απόσταση σελίδων που μπορεί να υπήρχαν μεταξύ διαδοχικών επισκέψεων αλλά και η αδυναμία εύρεσης των ανάλογων πληροφοριών σε περιπτώσεις που τα σημειωματάρια γέμιζαν και αντικαθιστούνταν από καινούργια. Επιπλέον, οι διασκορπισμένες πληροφορίες ενός ασθενή μπορούσαν να βρίσκονται σημειωματάρια περισσότερων από ένα ιατρούς. Η όλη διαδικασία κατέληξε να γίνεται επίπονη σε περιπτώσεις που απαιτείτο η εύρεση του συνολικού ιστορικού ενός ασθενή. Οπόταν, κατανοήθηκε η ανάγκη ύπαρξης ενός ξεχωριστού φακέλου για κάθε ασθενή. Αυτή η καινοτομία σήμανε την αρχή της αποθήκευσης της πληροφορίας κάθε ασθενή στο δικό του μοναδικό φάκελο. Η ύπαρξη ενός φακέλου δεν έδινε λύσεις ως προς το περιεχόμενο των πληροφοριών που έπρεπε να εισάγονται στο αρχείο. Η κλινική μετά από 10 περίπου χρόνια μετά την καθιέρωση ενός ενιαίου φακέλου, έθεσε έναν επιπλέον όρο ο οποίος καθόριζε την ελάχιστη ποσότητα των δεδομένων που κάθε ιατρός θα έπρεπε να εισάγει μετά από μια επίσκεψη του ασθενή. Αυτό το ελάχιστο σύνολο των δεδομένων που αποφασίστηκε δημιούργησε την υποδομή στην οποία στηρίχτηκε ο σημερινός ιατρικός φάκελος.

Αν και η πιο πάνω προσπάθεια αποτελούσε μια αξιόλογη προσπάθεια προτυποποίησης και μια τολμηρή πράξη για τα δεδομένα της εποχής, δεν απέδωσε τα αναμενόμενα αποτελέσματα για το λόγο ότι οι σημειώσεις που καταγράφονταν από τους ιατρούς δεν βοηθούσαν και ιδιαίτερα στη διαδικασία της διάγνωσης και θεραπείας μιας ασθένειας. Το 1960 περίπου, ένας άλλος επιστήμονας του χώρου, ο Weed οραματίστηκε και εφάρμοσε μια βελτιωμένη έκδοση του ιατρικού των ασθενών στην οποία κάθε ασθενής συνδεόταν με ένα ή περισσότερα προβλήματα.



Αυτή η μέθοδος οργάνωσης του ιατρικού αρχείου βασιζόταν στα προβλήματα των ασθενών και για κάθε ξεχωριστό πρόβλημα που αντιμετώπιζαν, διατηρούνταν σημειώσεις οι οποίες καθορίζονταν από τη δομή SOAP η οποία έχει την έννοια του: Subjective: υποκειμενικού, Objective: αντικειμενικού, Assessment: αξιολόγησης (π.χ. διάγνωση) και Plan: θεραπείας ή αγωγής . Ο σκοπός αυτού του μοντέλου να βοηθήσει τον ιατρό στην καλύτερη λήψη αποφάσεων για την υγεία του ασθενή και δίνει μια ξεκάθαρη εικόνα των ευρημάτων ενός συγκεκριμένου προβλήματος καθώς και την πορεία της περίθαλψης που θα ακολουθηθεί από τον ιατρό. Παρόλο που η ιδέα αυτή υποστηρίχτηκε με θέρμη από τον κόσμο της ιατρικής, έχει αποδειχθεί ότι στην πραγματικότητα είναι δύσκολο να εφαρμοστεί αφού απαιτεί τεράστια ακρίβεια και αυστηρή αποτύπωση των κανόνων.

Η εγκατάσταση οποιασδήποτε εφαρμογής της χρονολογείται στις αρχές τις δεκαετίας του 60 και η κύρια τους λειτουργία αφορούσε διαχείριση των λογιστικών συναλλαγών των νοσοκομείων και τη διαχείριση των ασθενών στο χώρο του νοσοκομείου. Τα συστήματα αυτά περιορίστηκαν στις πιο πάνω λειτουργίες λόγω του υψηλού κόστους εγκατάστασης τέτοιων συστημάτων αλλά και στο γεγονός στη δεκαετία αυτή δεν υπήρχαν ολοκληρωμένα συστήματα παρά μόνο μεμονωμένα συστήματα που λειτουργούσαν σε πιλοτικό επίπεδο.
Στα πιο πάνω μπορούμε να παραθέσουμε το γεγονός ότι δεν υπήρχαν οι κατάλληλες τεχνολογίες δικτύων για τη διακίνηση δεδομένων και συγκεκριμένα των δεδομένων που έχουν ιατρικό χαρακτήρα. Η έκρηξη της ιατρικής πληροφορικής παρατηρείται την δεκαετία του ’80 και ώθησε τη μετάδοση των δεδομένων σε ένα νέο επίπεδο λόγω των υψηλών ταχυτήτων που υποστηρίζονταν από τα δίκτυα και την ευρεία χρήση των υπολογιστών. Αποτέλεσμα, η δημιουργία εφαρμογών για τη διαχείριση ιατρικής και εργαστηριακής πληροφορίας.
Σήμερα, παρουσιάζεται τεράστιο ενδιαφέρον γύρω από τις υπηρεσίες και τις τεχνολογίες που προσφέρονται από την ιατρική πληροφορική σε επίπεδο που η δημιουργία ενός πλήρως λειτουργικού πληροφοριακού συστήματος να είναι ζωτικής σημασίας για την αποδοτική ιατρική περίθαλψη και λειτουργία των νοσοκομείων.


Paper-based ιατρικός φάκελος και τα μειονεκτήματα


Ο paper-based φάκελος ασθενή, είναι μια μέθοδος που χρησιμοποιεί ως βάση το χαρτί και τη γραφή με τα οποία είναι εξοικειωμένοι οι περισσότεροι άνθρωποι. Η μεταφορά του είναι πολύ εύκολη και αποτελεί μια αυτόνομη μέθοδο εφόσον δεν χρειάζονται κάποιες ιδιαίτερες προϋποθέσεις για να έχεις πρόσβαση σε αυτόν, όπως για παράδειγμα ρεύμα ή υπολογιστή. Το χαρτί όμως ως υλικό χαρακτηρίζεται από κάποια σημαντικά μειονεκτήματα έναντι των καινούργιων ψηφιακών τεχνολογιών επεξεργασίας και αναπαράστασης των πληροφοριών. Μπορεί να καταστραφεί εύκολα και η διαδικασία της δημιουργίας αντιγράφων ασφαλείας θεωρείται μια χρονοβόρα και επίπονη διαδικασία στην περίπτωση μεγάλου όγκου πληροφοριών.

 Επιπλέον, καθώς γίνεται συστηματική χρήση του, φθείρεται στο χρόνο, δημιουργώντας του έτσι περιορισμένο χρόνο ζωής. Ίσως το πιο σημαντικό του μειονέκτημα είναι η διαθεσιμότητά του μόνο σε ένα μέρος σε μια δεδομένη χρονική στιγμή.

Παρόλα αυτά, τα σημαντικότερα προβλήματα δεν οφείλονται στη χρήση του χαρτιού σαν υλικό αλλά στο τι αυτό συνεπάγεται. Η έλλειψη σαφών κανόνων και οδηγιών σχετικά με τη διαδικασία συμπλήρωσης του ιατρικού φακέλου, οδηγεί τους γιατρούς να χρησιμοποιούν διαφορετική σύνταξη, μορφή και ορολογία. Αυτό μπορεί να συμβάλει στην αύξηση των ιατρικών λαθών. Όταν, για παράδειγμα, ο ιατρός βρίσκεται μπροστά σε μια άδεια κόλλα χαρτί, κυριολεκτικά μπορεί να γράψει οτιδήποτε. Αυτό που θα γράψει ο
ιατρός δεν είναι βέβαιο ότι μπορεί να είναι αναγνώσιμο από κάποιον άλλο που θα ανατρέξει για να βρει πληροφορίες . Αυτό μπορεί να οφείλεται σε διάφορους λόγους τόσο του μη κατανοητού γραφικού χαρακτήρα όσο και στην παράλειψη σημαντικών και απαραίτητων πληροφοριών.
 Συνεπώς, η ικανότητα του ιατρού να παρέχει καλή τεκμηρίωση στην συμπλήρωση του ιατρικού φακέλου, θα καθορίσει την τελική ποιότητα του φακέλου και πόσο ολοκληρωμένος είναι.

Οι πληροφορίες για έναν ασθενή μπορούν να αποθηκεύονται σε διαφορετικές τοποθεσίες ανάλογα με τη φύση των δεδομένων όπως είναι τα γραφεία των ιατρών, εργαστήρια, διαγνωστικά κέντρα, νοσοκομεία. Έτσι η συλλογή και η μεταφορά τους σε μια ενιαία τοποθεσία για να μπορεί να γίνει μια πλήρη αναθεώρησή τους, απαιτεί μεγάλο χρόνο και κόπο. Κατά τη διάρκεια της μεταφοράς έτσι ώστε αυτά τα στοιχεία να ενοποιηθούν και να ενταχθούν σε ένα κοινό φάκελο, μπορεί να προκύψουν θέματα τα οποία παραβιάζουν την ιδιωτικότητα του ασθενή. Οι πληροφορίες του ασθενή τίθενται σε ανοικτή θέα και μπορεί εύκολα κάποιος να έχει μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση σε αυτά. Αυτή η μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση δεν μπορεί να ελεχθεί με κάποιο τρόπο έτσι ώστε να προσδιοριστεί το άτομο και το χρονικό διάστημα αυτής της παραβίασης.

Μέσα από διάφορες
έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί έχει γίνει σαφές ότι οι ιατρικοί φάκελοι στις πλείστες περιπτώσεις είναι σχεδόν μη προσπελάσιμοι με την έννοια ότι οι πληροφορίες είναι δυσνόητες και δυσανάγνωστες. Περίπου το 30% των φακέλων που υπάρχουν στοιβαγμένοι στα διάφορα ιατρικά ιδρύματα, είναι μη χρησιμοποιήσιμοι λόγω της κακής τους οργάνωσης και μορφής. Ο τεράστιος αριθμός φακέλων που συναντώνται σε ένα ίδρυμα, δημιουργεί προβλήματα ως προς τη διαδικασία σωστής αποθήκευσης και ταξινόμησής τους. Το γεγονός ότι καταλαμβάνουν ένα μεγάλο αποθηκευτικό χώρο, έχει σαν αποτέλεσμα να υπάρχουν αυξημένα κεφάλαια κόστους για τη διαφύλαξή τους στις απαραίτητες συνθήκες.

 Επακόλουθο αυτού, είναι η μη χρησιμοποίηση του περιεχόμενου των φακέλων για έρευνα αφού απαιτείται ένα τεράστιο ποσό χρόνου μέχρι να μελετηθεί το σύνολο των φακέλων. Λόγω του ότι τα δεδομένα είναι σε φυσική γλώσσα και δεν είναι κωδικοποιημένα, υπάρχει ανακρίβεια και σύγχυση ως προς τα ζητούμενα στοιχεία αναζήτησης και έρευνας. Η ανεύρεση πληροφορίας μέσα από ένα paper-based φάκελο, κατά τη διάρκεια της συνάντησης των ιατρών με τους ασθενείς τους, έχει αποδειχτεί να είναι σχεδόν ανέφικτη στις πλείστες περιπτώσεις. Με αυτό τον τρόπο μειώνεται η ποιότητα παροχής ιατρικών υπηρεσιών που θα μπορούσε να προσφέρει ο ιατρός και αυξάνονται τα λάθη.
Παρόλα αυτά ένα μεγάλο ποσοστό των ιατρών, αρνείται να εγκαταλείψει την παραδοσιακή μορφή του ιατρικού φακέλου και να χρησιμοποιήσει καινούργιες τεχνολογίες.



Ηλεκτρονικός φάκελος ασθενή

Πριν από 50 περίπου χρόνια, η κοινωνία πίστευε ότι πρέπει να υπάρχει μια διαφορετική προσέγγιση που θα μπορούσε να εκσυγχρονίσει το υπάρχον υγειονομικό σύστημα το οποίο ποτέ δεν έδινε τη δυνατότητα στους επαγγελματίες υγείας για γρήγορη και αποδοτική πρόσβαση στο ολοκληρωμένο ιστορικό υγείας του ασθενή. Γινόταν ξεκάθαρη η πιθανότητα ότι το ιατρικό προσωπικό δεν θα είχε τη δυνατότητα να είναι πλήρως ενημερωμένο για την πορεία της υγείας του ασθενή στο παρελθόν. Έχοντας την συναίσθηση αυτής της έλλειψης προηγούμενης ενημέρωσης, το σύστημα υγείας λειτουργούσε σχεδόν με τυφλό τρόπο. Σίγουρα η ποιότητα της περίθαλψης μπορούσε να βελτιωθεί σε μεγάλο βαθμό εάν η διαθεσιμότητα των συναφών στοιχείων του ασθενή, μπορούσε να είναι διαθέσιμη ανά πάσα στιγμή. Αποτέλεσμα αυτού του οράματος ήταν η γέννηση του Ηλεκτρονικού Φακέλου Ασθενή.

Στις μέρες μας, η υγειονομική περίθαλψη γίνεται καθημερινά πιο περίπλοκη. Είναι πραγματικότητα ότι στις πλείστες περιπτώσεις στην υγειονομική περίθαλψη ενός ασθενή, συμμετέχουν περισσότεροι από ένας ιατροί. Τα αρχεία που βρίσκονται σε χαρτί, δεν είναι ικανά να κρατούν ενήμερους επαρκώς τους επαγγελματίες του χώρου. Επομένως τα αρχεία των ασθενών, θα πρέπει να γίνουν διαθέσιμα ηλεκτρονικά, έτσι ώστε οι διάφοροι επαγγελματίες να μπορούν να τα προσπελαύνουν και να παρέχουν μια καλύτερη και ποιοτικότερη περίθαλψη.

Είναι απαραίτητο να τονιστεί ότι ένας ηλεκτρονικός φάκελος ασθενή δεν αποτελεί μια απλή αντικατάσταση του χαρτιού. Εάν τα διάφορα προβλήματα δεν αντιμετωπιστούν και δοθούν λύσεις για αυτά εγκαίρως, πριν ακόμη την εφαρμογή ενός συστήματος ηλεκτρονικού φακέλου υγείας, μπορεί τα προβλήματα και οι ελλείψεις που προκύπτουν να διαιωνιστούν και να μην καταφέρει ποτέ να διεκπεραιώσει τους στόχους που έχουν τεθεί για τη δημιουργία του από τα διάφορα ιδρύματα αλλά και χώρες

Πιο κάτω το ενδιαφέρον μας θα επικεντρωθεί στον ηλεκτρονικό φάκελο ασθενή και θα γίνει μια προσπάθεια απόδοσης ενός ακριβής ορισμού του. Επιπλέον θα γίνει μια παρουσίαση των ζητημάτων και των προκλήσεων που προκύπτουν από την ανάπτυξη και εφαρμογή του.
Δεν μπορεί να δοθεί ένας ακριβής ορισμός και δεν υπάρχει μια κοινή συναίνεση για τον ορισμό της έννοιας του ηλεκτρονικού φακέλου ασθενή, αλλά κατά τη διάρκεια των χρόνων έχουν παρουσιαστεί διάφοροι ακαδημαϊκοί ορισμοί από διάφορα ινστιτούτα. Οι ορισμοί αυτοί, κυρίως αντικατοπτρίζουν και διέπουν το όραμα και τις διαδικασίες που απαιτούνται για τη διαχείριση και χρήση της πληροφορίας στον χώρο της υγείας και όχι τα ακριβή βήματα που θα οδηγήσουν στην πραγματοποίηση και υλοποίηση ενός βιώσιμου και λειτουργικού συστήματος.
Εκτός από το γεγονός ότι δεν υπάρχει ένας ακριβής ορισμός που θα αντικατοπτρίζει την έννοια του ηλεκτρονικού φακέλου ασθενή, δεν υπάρχει ούτε ένας κοινός τύπος, εφόσον τα συστήματα ηλεκτρονικού φακέλου ασθενή, μπορεί να ποικίλουν από χώρα σε χώρα και να μην έχουν την ίδια σημασία.
>>Πιο κάτω γίνεται μια σύντομη παρουσίαση διάφορων ορολογιών που έχουν χρησιμοποιηθεί για να περιγράψουν τον ορισμό ενός ηλεκτρονικού αρχείου υγείας:

 Automated Health Records (AHR): Ο όρος αυτός χρησιμοποιήθηκε για να περιγράψει μια συλλογή εικόνων ή παραδοσιακών αρχείων υγείας αποθηκευμένα στη μνήμη του υπολογιστή. Αυτά τα έγγραφα σαρώνονται σε έναν υπολογιστή και οι εικόνες αποθηκεύονται σε οπτικούς δίσκους. Η μεγαλύτερη εστίαση στις αρχές τις δεκαετίας του ‘90 ήταν στη σάρωση των εγγράφων στους οπτικούς δίσκους. Αυτή η διαδικασία αφορούσε τα αρχεία σε χαρτί αλλά δεν προσδιόριζε τα δεδομένα εισόδου/εξόδου σε επίπεδο της ιατρικής περίθαλψης του ασθενή.
Electronic Medical Record (EMR): Ο όρος αυτός όπως και ο πιο πάνω έχει χρησιμοποιηθεί για να περιγράψει τα αυτοματοποιημένα συστήματα βασισμένα στην απεικόνιση εγγράφων ή τα συστήματα που έχουν αναπτυχθεί σε μια ιατρική πρακτική ή ένα κοινοτικό κέντρο υγείας. Αυτά έχουν χρησιμοποιηθεί εκτενώς από γενικούς ιατρούς σε πολλές ανεπτυγμένες χώρες και περιλαμβάνουν τις λεπτομέρειες προσδιορισμού του ασθενή, τα φάρμακα, τις διάφορες συνταγές, τα εργαστηριακά αποτελέσματα και μερικές φορές όλες τις πληροφορίες της περίθαλψης της υγείας ασθενή οι οποίες καταγράφονται από τον γιατρό κατά τη διάρκεια των επισκέψεων του ασθενή. Σε κάποιες χώρες, όπως είναι η Κορέα, ο όρος EMR, χρησιμοποιείται για να καθορίσει κάποιο ηλεκτρονικό σύστημα αρχείων μέσα σε ένα νοσοκομείο και περιλαμβάνει και τις κλινικές πληροφορίες που εισάγονται από τον επαγγελματία υγείας κατά την περίθαλψη.
Computer-based Patient Record (CPR): Ο όρος αυτός έχει διατυπωθεί στις ΗΠΑ κατά τη δεκαετία του ’90. Έχει οριστεί σαν μια συλλογή των πληροφοριών της υγείας ενός ασθενή όπου στον κάθε ασθενή δίνεται ένα μοναδικό αναγνωριστικό. Αρχικά το CPR εστιαζόταν σε λειτουργίες όπως παραγγελίες φαρμάκων, παρέχοντας ολοκληρωμένα δεδομένα όσον αφορά την εγγραφή ενός ασθενή, την εισαγωγή, τις οικονομικές λεπτομέρειες, και τις πληροφορίες που καταγράφοντας από νοσοκόμες, τα εργαστήρια, τα φαρμακεία. Αν και αυτή η μορφή εφαρμόστηκε σε πολλές πρακτικές, η εστίαση στην ανταλλαγή των πληροφοριών υγείας περιορίζεται εντός των εγκαταστάσεων της ιατρικής περίθαλψης ασθενών.
Electronic Health Record (EHR): Ο όρος αυτός χρησιμοποιείται ευρέως σε πολλές χώρες με παραλλαγή στους ορισμούς και έκταση της κάλυψης. Σήμερα ο όρος αυτός αναφέρεται σε ένα μεγάλης έκτασης αρχείο υγείας, στο οποίο καταχωρούνται πληροφορίες ιατρικής περίθαλψης από επαγγελματίες του χώρου της υγείας από τη γέννηση μέχρι το θάνατο του. Επιπλέον, εκτός από ιατρικές πληροφορίες, περιλαμβάνει και διαχειριστικές πληροφορίες σχετικά με την ιατρική περίθαλψη του ασθενή όπως για παράδειγμα χρεώσεις.
Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ανταλλαγή πληροφοριών και εκτός των νοσοκομειακών εγκαταστάσεων όπου ο ασθενής τυγχάνει ιατρικής περίθαλψης.


Σύμφωνα με έναν ακαδημαϊκό ορισμό που προκύπτει από το Institute of Medicine (IoM), “ ο ηλεκτρονικός φάκελος αποτελεί ένα σύστημα σχεδιασμένο με σκοπό να υποστηρίξει την απόλυτη διαθεσιμότητα και ακρίβεια ιατρικών ή άλλων πληροφοριών με σκοπό την παροχή ιατρικής περίθαλψης. Τα αρχεία ασθενών πρέπει να υποστηρίζουν και βελτιώνουν την ποιότητα και αποδοτικότητα καθώς και να μειώνουν τα οικονομικά κεφάλαια. Επιπλέον να υποστηρίζει την κλινική έρευνα και τις υπηρεσίες υγείας αλλά ταυτόχρονα να διασφαλίζει την εμπιστευτικότητα των ασθενών”.
Ορισμός του ιατρικού φακέλου σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Προτυποποίησης ( κείμενο CEN/TC25/WG1/N8): “ Ο Ιατρικός φάκελος είναι η αποθήκη όλων των πληροφοριών που αφορούν το ιατρικό ιστορικό του ασθενή. Αποτελεί τη βάση της διάγνωσης και της θεραπευτικής αντιμετώπισης του ασθενή αλλά και τη βάση επιδημιολογικών ερευνών. Επιπλέον, παρέχει πληροφορίες διοικητικής, οικονομικής και στατιστικής φύσεως, καθώς και ποιοτικού ελέγχου”.
Οι ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Αυστραλία και πολλές ευρωπαϊκές χώρες έχουν υιοθετήσει αυτή την ιδέα του ηλεκτρονικού αρχείου υγείας ως είναι αρχείο μεγάλης έκτασης με πρωταρχικό σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας της υγειονομικής περίθαλψης. Το αρχείο αυτό θα είναι ένα ενιαίο αρχείο το οποίο θα είναι εύκολα διαθέσιμο, περιέχοντας πληροφορίες σχετικά με τη περίθαλψη του ασθενή από πολλούς επαγγελματίες στο χώρο της υγείας καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής του.
Ο οργανισμός WHO δίνει ένα προτεινόμενο φάκελο ασθενή ο οποίος: “ Θα περιέχει όλες τις προσωπικές πληροφορίες υγείας ενός ασθενή, από την πρώτη ιατρική του περίθαλψη.
Οι πληροφορίες θα εισάγονται ηλεκτρονικά από τους παροχείς υπηρεσιών υγείας στο σημείο της περίθαλψής του. Οι πληροφορίες θα είναι εύκολα διαθέσιμες και θα προσεγγίζονται από όλους τους παροχείς υπηρεσιών υγείας που ανταποκρίνονται στον ασθενή”.
Οποιοσδήποτε ο ορισμός και τύπος του ηλεκτρονικού φακέλου αποφασιστεί, θα πρέπει να περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με την υγεία του ασθενή και να είναι οργανωμένος με τέτοιο τρόπο έτσι ώστε πρωταρχικός του στόχος να είναι η υποστήριξη της συνέχειας, αποδοτικότητας και ποιότητας. Επιπλέον, θα πρέπει καλύπτει τη νομοθεσία, την εμπιστευτικότητα, την ιδιωτικότητα, την ασφάλεια των δεδομένων και τις απαιτήσεις και δικαιώματα του ασθενή.


Το πρότυπο ΙSO/TC 215
Ο διεθνής οργανισμός τυποποίησης ISO (International Standards Organization ) έχει ιδρύσει την Τεχνική Επιτροπή με στόχο την προτυποποίηση στον τομέα της Πληροφορικής Υγείας. Η αντίστοιχη Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης (European Standards CommitteeCEN) έχει δημοσιεύσει ένα Pre-Standard για την αρχιτεκτονική ηλεκτρονικού ιατρικού φακέλου (Electronic HealthCare Record ) (με την ονομασία ENV 13606) . Η επιδίωξη της είναι ένα πρότυπο ιατρικού φακέλου, όπου η κατάλληλη  πληροφορία θα είναι διαθέσιμη όταν και όπου απαιτείται η υποστήριξη αποφάσεων. Το παρόν πρότυπο είναι το μοναδικό πρότυπο ειδικά για ηλεκτρονικό ιατρικό φάκελο και αποτελεί τη βάση για συνεργασία με άλλα πρότυπα, όπως το HL7.

Το πρότυπο HL7

Ο οργανισμός
Health Level Seven Inc. (HL7) σχηματίστηκε το 1987 στις Η.Π.Α. με σκοπό την ανάπτυξη προτύπων σχετικά με την ηλεκτρονική ανταλλαγή δεδομένων με σκοπό την αυτόματη ανταλλαγή πληροφορίας μεταξύ των διαφορετικών πληροφορικών συστημάτων στην υγειονομική περίθαλψη. Το HL7 είναι το πλέον ευρέως χρησιμοποιημένο πρότυπο ανταλλαγής πληροφοριών μέσω μηνυμάτων σε κλινικό περιβάλλον. Χρησιμοποιείται σε όλες τις ηπείρους. Εάν περιοριστεί κανείς στην Ευρώπη θα δει ότι χρησιμοποιείται σχεδόν σε κάθε χώρα ως πρότυπο ανταλλαγής πληροφοριών μέσω μηνυμάτων ανάμεσα στα διάφορα υποσυστήματα. Σχεδόν όλα τα ευφυή διαγνωστικά μηχανήματα (ιατροτεχνολογικός εξοπλισμός) μπορούν να "μιλήσουν" HL7 και σχεδόν όλα τα ιατρικά πληροφοριακά συστήματα υψηλού επιπέδου είναι σε θέση να στείλουν και να λάβουν τα κατάλληλα HL7 μηνύματα, χρησιμοποιώντας τους κανόνες ανταλλαγής μηνυμάτων του HL7 (του πρωτοκόλλου). Το τρέχον πρότυπο βρίσκεται στην έκδοση 2.4 (2000), ενώ από το 1996 ο οργανισμός εργάζεται ήδη στην κατεύθυνση δημιουργίας μίας νέας γενιάς προτύπων βασισμένα στην τεχνολογία XML γνωστών ως "έκδοση 3".
Επίσης το HL7 είναι ξεκάθαρα το πιο ώριμο πρότυπο ανταλλαγής πληροφοριών μέσω μηνυμάτων. Η έρευνα από την ακαδημαϊκή κοινότητα και την βιομηχανία και τις εταιρίες συμβούλων οδήγησε σ' αυτό το πρότυπο, την κυριότητα του οποίου την κατέχει ο μη κερδοσκοπικός οργανισμός Health Level Seven Inc, ο οποίος έχει τοπικά υποκαταστήματα σε όλες σχεδόν τις χώρες της Ευρώπης, στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, στην Αυστραλία / Νέα Ζηλανδία, την Ασία και στη ζώνη του Ειρηνικού. Το πρότυπο HL7 έχει αναγνωριστεί από πολλά εθνικά ιδρύματα προτυποποίησης, όπως ο ANSI (USA) και ο DIN (Γερμανία). Επίσης, το HL7 χρησιμοποιείται καθημερινά σε εκατοντάδες νοσοκομεία σε όλο τον κόσμο, συνδέοντας μια μεγάλη ποικιλία εφαρμογών και συστημάτων.

Περιεχόμενα Φακέλου
Ένας τυπικός ηλεκτρονικός φάκελος θα πρέπει να περιλαμβάνει:
                >Δημογραφικά δεδομένα και στοιχεία ταυτοποίησης του ασθενή
                >Ιστορικό, κλινικές εξετάσεις και δεδομένα του ασθενή
                >Εργαστηριακά αποτελέσματα
                >Απεικονιστικές εξετάσεις όπως, εικόνες, βίντεο και οποιαδήποτε άλλη μορφή εικόνας μπορεί να χρησιμοποιηθεί
                >Σήματα όπως για παράδειγμα ηλεκτροκαρδιογραφήματα τα οποία βρίσκονται σε μορφή βιοσημάτων
                >Αποφάσεις, διαγνώσεις
                >Παραπεμπτικά και φαρμακευτική αγωγή
                >Πληροφορίες που αφορούν στοιχεία χρεώσεις
                >Εξουσιοδοτήσεις για την πρόσβαση στα δεδομένα


Πλεονεκτήματα Ηλεκτρονικού φακέλου ασθενή

Η έννοια του ηλεκτρονικού φακέλου, βρίσκει σε πολλές εφαρμογές τόσο στην παροχή πρωτοβάθμιων υπηρεσιών υγείας όσο και σε δευτεροβάθμιες χρήσεις όπως είναι η έρευνα. Θερμοί υποστηρικτές ενός τέτοιου συστήματος υποστηρίζουν ότι η επιτυχημένη εφαρμογή του μπορεί να επιφέρει θεραπείες σε σημαντικές ασθένειες που κατακλύζουν την εποχή μας, όπως είναι για παράδειγμα το AIDS.
Σύμφωνα με έρευνα του ιδρύματος ιατρικών αναφορών Newton, οι παροχείς ιατρικής περίθαλψης βαθμολογούν την ικανότητα διαμοιρασμού της ιατρικής πληροφορίας μεταξύ των επαγγελματιών του χώρου υγείας σαν το σημαντικότερο πλεονέκτημα του ιατρικού φακέλου ασθενή.

Ακολουθεί η ποιοτικότερη παροχή ιατρικής περίθαλψης, βελτιωμένη τεκμηρίωση, και μείωση των ιατρικών λαθών.
Η δημιουργία ενός ηλεκτρονικού φακέλου ασθενή είναι πολύ σημαντική και παρέχει μια πληθώρα πλεονεκτημάτων τόσο στους ασθενείς όσο και σε άλλους φορείς. Η εισαγωγή του μπορεί να βελτιώσει την ακρίβεια και την ποιότητα των δεδομένων που καταγράφονται σε ένα αρχείο υγείας δίνοντας λύσεις στα προβλήματα της ασάφειας και της δυσνόητης πληροφορίας.
Επίσης ένα πλεονέκτημα είναι η βελτίωση των υπηρεσιών υγείας και της αποδοτικότητας με το να επιτρέπεται η άμεση και ακριβής πρόσβαση στα δεδομένα από όσους λαμβάνουν μέρος στη διαδικασία της περίθαλψης υποστηρίζοντας τη πρόσβαση στα αρχεία ασθενών ανεξάρτητα από τη γεωγραφική περιοχή.

Η χρήση του ηλεκτρονικού φακέλου μειώνει τα λάθη στις ιατρικές αναφορές. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι τα χειρόγραφα αρχεία υπόκεινται σε ανθρώπινα λάθη λόγω της λανθασμένης ορθογραφίας, του δυσανάγνωστου χαρακτήρα και των διαφορετικών ορολογιών που χρησιμοποιούνται. Με τη χρήση της τυποποίησης που προσφέρεται μέσω των ηλεκτρονικών αρχείων ασθενών, η μείωση των λαθών στα ιατρικά αρχεία, μπορεί να γίνει εφικτή. Στατιστικές μελέτες που διενεργήθηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, θα μπορούσαν να σωθούν από 44,000 μέχρι και τον εντυπωσιακό αριθμό των 98,000 ζωών το χρόνο.

Επιπλέον, επιτρέπει τον διαμοιρασμό της πληροφορίας των ασθενών μεταξύ των επαγγελματιών υγειονομικής περίθαλψης. Ο συντονισμός μεταξύ των παροχέων πρωτοβάθμιας περίθαλψης και των νοσοκομείων ήταν πάντα προβληματικός. Σε αξιολογήσεις του επιπέδου της επικοινωνίας μεταξύ των παθολόγων πρωτοβάθμιας περίθαλψης και των νοσοκομειακών παθολόγων , βρέθηκαν σημαντικές ελλείψεις κατά την ανταλλαγή της ιατρικής πληροφορίας.

Τα εξιτήρια από τα νοσοκομεία, δεν φτάνουν έγκαιρα στους γενικούς ιατρούς, με επακόλουθο να μειώνεται η ποιότητα της περίθαλψης που δέχεται ο ασθενής μετά την παρουσία του στο νοσοκομείο.


 Επιπλέον οι αναφορές αυτές, εάν φτάσουν στα χέρια των ιατρών είναι
ανακριβείς και ελλιπείς και συχνά δεν περιέχουν τα σχετικά στοιχεία για τις ιατρικές εξετάσεις και τα νέα φάρμακα που χορηγήθηκαν στον ασθενή. Η χρήση ηλεκτρονικού φακέλου ασθενή μπορεί να επιλύσει αυτά τα ζητήματα και να διευκολύνει τη συνοχή της περίθαλψης πριν , κατά τη διάρκεια και μετά από την εισαγωγή σε νοσοκομείο.

Η εισαγωγή του ηλεκτρονικού φακέλου ασθενή, μπορεί να συμβάλλει σημαντικά στη βελτίωση των κλινικών διαδικασιών, όπως είναι η συνταγογράφηση καθώς και αποδοτικότερη ροή των κλινικών διαδικασιών. Επιπρόσθετα, αποτελεί ένα εργαλείο το οποίο διευκολύνει ην κλινική απόφαση και κατά συνέπεια βελτιώνει την ποιότητα των υπηρεσιών που δέχεται ο ασθενής. Η ποιότητα υπηρεσιών που δέχεται ο ασθενής πετυχαίνεται με τις σωστές και έγκυρες πληροφορίες.

Ταυτόχρονα, παρέχει καλύτερη και ποιοτικότερη συλλογή και διαχείριση της κλινικής πληροφορίας. Σε πολλές περιπτώσεις, οι ηλεκτρονικοί φάκελοι των ασθενών, μπορούν να σώσουν τις ζωές των πολιτών. Οι ερευνητές στο ίδρυμα Regenstrief στη Ιντιάνα , που έχουν εργαστεί σε θέματα ηλεκτρονικών φακέλων ασθενών για πολλά χρόνια, έχουν επισημάνει ότι τα ηλεκτρονικά αρχεία υγείας, μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την επιτήρηση ασθενειών κατά τη διάρκεια επιδημιών.

Οι ασθενείς, μπορούν οποιαδήποτε στιγμή να έχουν πρόσβαση στα δεδομένα υγείας τους και να πραγματοποιήσουν δραστηριότητες όπως να ανανεώσουν κάποιες συνταγές φαρμάκων, να διευθετήσουν ένα ραντεβού κλπ. Το πιο κύριο είναι ότι τα δεδομένα τους μπορούν να προσπελαστούν από οποιοδήποτε μέρους του κόσμου, με αποτέλεσμα να επιτρέπεται η λήψη δεύτερης γνώμης από ένα ιατρό που βρίσκεται σε ένα απομακρυσμένο νοσοκομείο αποφεύγοντας τις χρονοβόρες διαδικασίες.

Ακόμη, συμβάλλει στη βελτίωση της κλινικής τεκμηρίωσης για την υποστήριξη της τιμολόγησης που πραγματοποιείται από τις ασφαλιστικές εταιρείες. Τα δεδομένα μπορούν να κωδικοποιούνται με βάση γνωστές κωδικοποιήσεις, για παράδειγμα η χρήση κωδικοποιήσεων DRG(Diagnosis Related Group).






Ο ηλεκτρονικός φάκελος ασθενή, «παγιώνει» όλα τα δεδομένα σε μια θέση. Προηγουμένως, οι ιατρικές αναφορές σε χαρτί βρίσκονταν σε διαφορετικές θέσεις και για να αποκτήσει κάποιος πρόσβαση σε όλες απαιτούσε σημαντικό χρόνο και χρήμα. Τηλεφωνήματα, ηλεκτρονικά ταχυδρομεία, και fax είναι μερικές χρονοβόρες διαδικασίες οι οποίες χρησιμοποιούνται μέχρι σήμερα για να αποκτήσει κάποιος πρόσβαση σε όλα τα αρχεία τα οποία βρίσκονται διανεμημένα σε όλα τα ιδρύματα. Στις πλείστες περιπτώσεις όπου ο ιατρικός φάκελος δεν είναι παρόν, ιατρικές εξετάσεις επαναλαμβάνονται ιατρικές εξετάσεις που έχουν ήδη γίνει , προσθέτοντας περισσότερες δαπάνες τόσο στους ασθενείς όσο και στο υγειονομικό σύστημα. ­




Ανάγκη για το παρόν – Βάση για το μέλλον


Ο σημερινός πολίτης έχει γίνει αρκετά πιο απαιτητικός σε σχέση με το παρελθόν σε ό,τι αφορά τις υπηρεσίες που του προσφέρονται, ιδιαίτερα σε έναν χώρο τόσο ευαίσθητο όσο αυτός της υγείας. Έχει την απαίτηση από τον ιατρό του να είναι ενήμερος για την κατάσταση της υγείας του, καθώς και να ενημερώνει και τον ίδιο αποτελεσματικά, μεταφέροντας του κατ’ αυτόν τον τρόπο το συναίσθημα της ασφάλειας.

 Ουσιαστικά, ο ηλεκτρονικός ιατρικός φάκελος, ακριβώς λόγω της πληρότητας που μπορεί να τον χαρακτηρίζει, δεν αφορά μόνο στον ασθενή πληθυσμό, αλλά σε όλους όσους επιθυμούν να έχουν τα ιατρικά δεδομένα τους αρχειοθετημένα.
 Αφορά σε ανθρώπους οι οποίοι ταξιδεύουν πολύ για επαγγελματικούς λόγους ή για λόγους αναψυχής και οι οποίοι δεν είναι δυνατό να έχουν μαζί τους τον ιατρικό τους φάκελο.

Απευθύνεται ακόμα σε ανθρώπους που ζουν σε απομακρυσμένες περιοχές, παρέχοντάς τους εύκολη πρόσβαση και μεγαλύτερη ευελιξία στις υπηρεσίες υγείας.

 Απευθύνεται, επίσης, σε γονείς οι οποίοι επιθυμούν να έχουν τη δυνατότητα παρακολούθησης – διαχείρισης των ιατρικών φακέλων των παιδιών τους, δίνοντάς τους παράλληλα πολύτιμες συμβουλές και εν κατακλείδι παρέχοντάς τους μεγαλύτερη ασφάλεια. Ένας πλήρης ιατρικός φάκελος αποτελεί από μόνος του στοιχείο ασφάλειας προς το
πρόσωπο το οποίο αφορά, αφού του παρέχει τη δυνατότητα να παρακολουθεί με σωστό τρόπο την πορεία της υγείας του.

 Ο ηλεκτρονικός ιατρικός φάκελος ασθενούς, εφόσον είναι σωστά δομημένος και συμπληρωμένος, δε μπορεί παρά να αποτελεί ανάγκη για το παρόν, ανάγκη η οποία θα γίνει βάση για το μέλλον…





































ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ



·         The paper-based patient record: Is it really so bad? Computer Methods and Programs in Biomedicine, H.J. Tange, 1995

·         Ηλεκτρονικός Ιατρικός Φάκελος – Τεχνολογίες για την υλοποίηση του
http://www.biomed.ntua.gr/Portals/1/undergraduate/ergasthrio/askhsh%203.pdf

·         Ινστιτούτο Μελετών Ερευνών Τηλεπικοινωνιών Και Πληροφορικής
www.inatelecom.org/gr/Νέα/Ανακοινώσεις/enarksi_hl7/tabid/479/Default.aspx

·         Πληροφορική Υγείας
Dr I. N.TOKHΣ – E. I. TOKH, Εκδόσεις Τζιόλα,
Κεφ. 3 – Ιατρικός φάκελος ασθενούς, 68, 78, 81

·         Ιατρικό Βήμα, Ηλεκτρονικός ιατρικός φάκελος, ΙΟΥΝΙΟΣ - ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2006, ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΑΤΣΗΣ (Χειρουργός Οφθαλμίατρος)